Brüksel’de yeni bir ses
 

KTTO Brüksel Temsilciliği, Kıbrıslı Türkler’in Kıbrıs sorunu ile ilgili temel taraflardan biri olmalarına rağmen, AB nezdinde hiçbir platformda temsil edilmeyerek seslerini duyurmakta ciddi sıkıntılar çektikleri bir dönemde çalışmalarına başladı. 19 Eylül 2005 tarihinde düzenlenen resmî açılışla AB’nin kalbi Schuman bölgesinde faaliyete geçen ve yakın bir ilgiyle karşılanan Temsilcilik, Kıbrıslı Türk iş insanlarının çıkarlarını temsil etmek, sivil toplumun sesi olmak ve Kıbrıs Türk ekonomisinin gelişimine katkı yapacağına inandığı aktiviteler üzerinde çalışma vizyonuyla üç ana boyutta faaliyet göstermektedir.

Hedef: Ambargosuz bir Kuzey Kıbrıs
Bilindiği gibi Yeşilhat Tüzüğü’nün uygulamaya konulmasıyla, AB, KTTO’ya resmî yetki ve ortaklık kimliği vermiştir. KTTO Brüksel Temsilciliği de, Kıbrıs Türk toplumunun geleceğini çok yakından ilgilendiren Yeşilhat Tüzüğü, Mali Yardım ve Doğrudan Ticaret Tüzükleri gibi ticarî-siyasî konularda AB nezdinde lobi faaliyetleri yapmaktadır.

2004 yılından beri elimizdeki tek araç olan Yeşilhat Tüzüğü uyarınca gerçekleşen ada içi ticaretin sorunlarını ve Tüzüğün yetersizliğini gündeme getiren Brüksel Temsilciliğimiz, Tüzüğün geliştirilmesi gerektiğini, ancak sadece bu araçla Kıbrıs Türk ekonomisinin kalkınmasının mümkün olmadığını anlatmaktadır.

Temsilciliğimiz, AB’nin referandumlar sonrasında Kuzey Kıbrıs üzerindeki izolasyonların kaldırılmasına dair Kıbrıslı Türklere verdiği sözleri de hatırlatmakta ve bu doğrultuda Mali Yardım ve Direkt Ticaret Tüzükleri’nin onaylanıp etkili bir şekilde uygulanması için de çaba harcamaktadır.

KTTO Brüksel Temsilciliği Kıbrıs Türk hava limanlarının uluslararası direkt uçuşkara açılmasının Kıbrıslı Türkler’in sürdürülebilir ekonomik kalkınması için taşıdığı hayati önemi de tüm AB organları, sivil toplum örgütleri ve medya kuruluşları düzeyinde gerçekleştirilen görüşmelerle vurgulanmaktadır.

Hedef: Avrupa’lı bir Ticaret Odası
KTTO Brüksel Temsilciliği, siyasî konulardaki rolünün yanında bir “ticaret” odasının temsilcisi olduğunu da unutmamaktadır. Diğer Ticaret Odaları ve ekonomik örgütlerle ilişkiler geliştiren, bu örgütlerin AB ile işleyişlerini daha yakından inceleyip öğrenen ve onların başarılı yönlerini örnek alarak Temsilciliğimiz, üyelerine Avrupa ile ilişkilerinde de daha iyi bir hizmet vermeyi amaçlamaktadır.

Hedef: Kıbrıs Türk sivil toplumuna hizmet
KTTO Brüksel Temsilciliği’nin faaliyet gösterdiği ve Kıbrıslı Türkler’in AB ile entegrasyon sürecinde son derece önem taşıyan diğer bir alan da, diğer Kıbrıs Türk sivil toplum örgütlerinin AB nezdinde temsil edilmesine yardımcı olmaktır. Bu vizyonla Temsilciliğimiz, örgütlerimize, Avrupa’da kendi faaliyetleriyle paralel çalışan örgütlerle tanışıp etkin bir ilişki başlatmalarında aracılık yapma; Brüksel’e eğitim gezileri düzenleme; Brüksel’e yapacakları ziyaretleri boyunca her türlü lojistik desteği verme (internet, telefon, faks, otel ve randevu ayarlamaları, tercümanlık, vb); örgüt yayınlarını ilgili yerlere ulaştırma; Brüksel’de düzenlenecek konferans, seminer, eğitim kursları ve fuarlar hakkında haberdar olmaların sağlama ve genel olarak AB düzeni, işleyişi, karar mekanizmaları ve politikaları hakkında bilgi verme gibi konularda destek göstermektedir. Bu çerçevede, Mart 2006’da Güzelyurt İktisadı Kalkınma Vakfı (GÜKAD) ve Kıbrıs Türk Sanayi Odası ile birlikte Brüksel’de AB nezdinde yararlı ortak görüşmeler yapılmış, Nisan 2006’da da Kıbrıslı Türklerin insan hakları ihlallerine dikkat çekmek amacıyla Brüksel’de bir gösteri düzenleyen Londra merkezli insan hakları kuruluşu Embargoed!’la gösteriye katılmak üzere Kıbrıs’tan gelen 13 sivil toplum örgütüne de lojistik destek sağlanmıştır.

Brüksel’e gelip AB düzenini yakından tanıma fırsatı bulan tüm örgütlerimiz, Rum tarafının Kıbrıslı Türklerin yokluğunda Brüksel’i senelerdir nasıl kullanıp kendi leyhlerine şekillendirdiklerini üzülerek görmüş, bu anlamda KTTO’nun Brüksel’deki varlığının önemi ve bu tür lobi aktivitelerinin daha da sıklaştırılarak geliştirimesi gerekliliği üzerinde hemfikir olmuşlardır.

Brüksel: Lobiciliğin Mekke’si
Bugün Avrupa Birliği “sivil toplum” kavramını kucaklamıştır. Aslında AB yetkililerinin de işlerini daha iyi yapabilmeleri için, alacakları kararların yaratabileceği olası etkiler hakkında bilgilendirilmeye ihtiyaçları vardır. Bu amaçla AB, sivil toplumla AB kurumlarının birbirlerine danışmanlık yapabileceği çift yönlü diyaloğu sistematize etmiştir. İşte bu yüzden Brüksel, bugün lobi gruplarının Mekke’si haline gelmiştir. Bazı araştırmalara göre Brüksel koridorlarında faaliyet gösteren ve üçüncü ülke misyonlarından McDonalds’a kadar geniş bir spektrumu temsil eden yaklaşık 50,000 lobi grubu vardır.

Avrupa Parlamentosu ise, KTTO Brüksel Temsilciliği de dahil olmak üzere 5,000 civarında lobi grubuna akreditasyon vererek, Parlamento’ya rahatça girip çıkarak oradaki toplantıları takip etme ve Parlamento üyeleriyle görüşüp onları bilgilendirme şansı tanımaktadır.

Brüksel’de görüştüğümüz aktörler üzerinde bıraktığımız etkiyle Kıbrıslı Türk pozisyonuna mal edilen bir sempatiyi gözlemlemekten mutluluk duyuyoruz. Buna küçük bir örnek vermek gerekirse, Kıbrıs konusuyla ilgilenen bir Avrupa parlamenteri geçtiğimiz aylarda Temsilciliğimiz’le temasa geçerek Yeşilhat ticareti çerçevesinde Rum tarafının bazı yükümlülükleri ve uygulamaları hakkında bilgi istedi. Parlamenter, aslında sorularını Brüksel’deki Kıbrıslı Rum yetkililere de sorabileceğini, ancak alacağı bilginin güvenilirliğinden emin olamadığı için Temsilciliğimiz’le temasa geçmeyi tercih ettiğini belirtti.

Parlamenter’le aramızda geçen bu kısa konuşma küçük bir örnek olsa da aslında oldukça büyük mesajlar veren bir gelişmedir. Senelerdir “mutlak doğru” olarak kabul edilen Rum görüşlerinin yanında artık “yeni ve alternatif bir gerçek olabileceği” fikri benimsenmeye başlanmıştır.

Brüksel’de bir kontakt noktası
KTTO için, Kıbrıs konusuna ilgi duyan nötr kişileri kazanmak da son derece önemlidir. Brüksel’de attığımız küçük adımlar, bunun gerçekleşmesine şimdiden katkı vermeye başlamıştır. Temsilciliğimiz, Kıbrıs konusu hakkında araştırma yapan sivil toplum örgütleri, medya kuruluşları ve yüksek lisans öğrencilerinin durak noktalarından biri haline gelmiştir.

Kıbrıs’taki gerçekler hakkında bilgilendirdiğimiz kişiler, Kıbrıs konulu toplantılarda, adadaki gerçekleri inkar eden konuşmacıları sorularıyla köşeye sıkıştırmaya başlamıştır. Yine aynı şekilde, KTTO’yla yakın diyaloğa girerek Kıbrıs konusunu öğrenmeye başlayan yabancı bir sivil toplum örgütü, Kıbrıslı Türkler’le görüşerek adadaki gerçekleri yansıtacak bir proje hazırlığına girişmiştir. Bu anlamda, yürütmekte olduğumuz “sivil diplomasi”nin yarrattığı “spill-over” etkisini görmek bizi sevindirmektedir.

Seyirci değil aktör
Referandum sonuçlarının Kıbrıslı Türkler’e kazandırdığı başladığı artılar giderek belirginleşmiştir. AB’deki aktörler artık “uzlaşmaz Türk tarafı” söyleminden uzaklaşmaya, Rum politikasının gerçek yüzünü görmeye ve Kıbrıs Türk tarafının endişe ve isteklerini dinleyip anlamaya başlamıştır. Doğrudan Ticaret Tüzüğü gibi siyasî kararların hâlâ AB’nin üst düzey karar organlarında takılıp kaldığını görmek kuşkusuz üzücü ve güven kırıcıdır. Ancak, sivil toplum örgütleri olarak vetoların önüne doğrudan geçemesek de, bize düşen görev bunu yapabilecek veya yapılmasında etkili olabilecek aktörlerle ilişkilerimizi geliştirmektir. Kıbrıslı Türkler’in sesini aktararak, güven ve samimiyet köprüleri kurmak ve bu momentumun yavaşlamasına izin vermemektir.

Başbakan Ferdi Sabit Soyer, KTTO Brüksel Temsilciliği’nin açılış resepsiyonunda yaptığı konuşmada Kıbrıslı Türkler’i “kendi takımının oynadığı maçı izlemek için ağaca çıkmak zorunda kalan seyirci”ye benzetmiş, Kıbrıslı Türklerin maçı tribünden izlemek için bilet almak, ve hatta maçta oynamak istediğini söylemişti. KTTO da Kıbrıs’ta kalıcı bir çözüm ve AB vizyonuyla Brüksel’deki oyun alanını tanımış, AB’nin “güllü ama dikenli labirenti” şeklinde tanımlanan lobi dünyasının içine girmeye başlamış, ileride daha da pro-aktif hareket edip Kıbrıslı Türkler’in tribünlerdeki yerini almalarına katkı sağlamak için kendisine iyi bir zemin edinmiştir.

Mualla Çıraklı, KTTO Brüksel Temsilcisi