“2022 YILI BÜTÇESİ GERÇEKÇİ DEĞİLDİR VE

SADECE BELİRSİZLİK ÜRETECEKTİR”

KKTC Meclisi’nde görüşülmekte olan 2022 yılı bütçe yasa tasarısı, KKTC’de siyasetin ve kamu yönetiminin ülke gerçeklerine uygun davranışlar sergilemediğinin yeni bir kanıtını oluşturuyor. Gerek Kovid-19 salgını, gerekse son haftalarda yaşanan döviz kurları krizi, KKTC ekonomisinin ciddi tehditler altında olduğunu yeterince kanıtladığı halde, 2022 yılı bütçesi ekonomiden çekilecek olan bütün kaynağın ve alınabilecek bütün borçların maaş nitelikli harcamalar için kullanılmasını öngörmekte; bu haliyle “tam bir israf bütçesi” olarak nitelendirilmeyi hak etmektedir.

Kıbrıs Türk ekonomisi, dış talebe bağımlı bir ekonomidir. Erişebildiğimiz ekonomik seviye, turizm, gayrımenkul ve yükseköğretim gelirleri ile ayakta durmaktadır. Ekonomik kriz, bu sektörlerden elde ettiğimiz gelirlerin Kovid-19 salgını nedeniyle yetersizliğe ve belirsizliğe sürüklenmiş olmasından kaynaklanmakta; döviz kurları krizi belirsizliği besleyerek krizi derinleştirmektedir. Bu durumda KKTC yönetiminin yapması gereken şeyin, elimizde var olan kaynakları ve borçlanma olanaklarını dış talebi canlı tutmak için harcamak olduğu açıkça ortadayken siyasetçilerimiz ve üst düzey kamu yöneticilerimiz, bu kaynakları kendilerinin de aralarında olduğu kamu görevlilerinin maaşları için harcamakta bir sakınca görmemektedirler.

Bugünlerde KKTC Meclisi’nde görüşülmekte olan 2022 yılı bütçesi, bu tutumun kağıt üstüne dökülmüş halini yansıtmakta ve KKTC kamu yönetiminin kriz ile mücadele etmeye niyeti olmadığını, yoksul kesimleri, özel sektör işletmelerini ve çalışanlarını krize kurban edeceğinin yeni bir kanıtını oluşturmaktadır.

Kaldı ki, 12.7 milyar TL’lik gider öngörüsüne karşılık 11.2 milyar TL’lik gelir ve 1.5 milyar TL’lik açık öngörüsü ile KKTC bütçesi, uygulanabilir bir bütçe olmadığını ve kendi başına bir “belirsizlik kaynağı” olacağını yine kendisi kanıtlamaktadır. Maliye Bakanı Sayın Dursun Oğuz’un Meclis kürsünden yaptığı konuşmalar da ne yazık ki bu doğrultudadır.

Bu durumda, niye gerçekçi bir bütçe yapmadığımızı sormak gerekiyor. KKTC gerçeklerini yansıtmayan, bize sorundan başka birşey getirmeyeceği açık olan böyle bir bütçe yapısından uzaklaşmak ve yapılması gerekenleri yapmak için daha ne olması gerekiyor?

Göz göre göre uçuruma doğru sürükleniyoruz. 2022 yılı bütçesi gerçekçi değildir ve sadece belirsizlik üretecektir. Belirsizlik ve öngörülememezlik ekonomik aktivitelerin durmasına, 2022 yılının çok kötü koşullarda yaşanmasına neden olacaktır.

Siyaset kurumuna düşen görev, zorlukları görmezlikten gelmek değil; gerçekçi olmak ve yapılabileceklerin en iyisini yapmaktır. 2022 yılı bütçesinin “mümkün olduğunca maaş ödeyebilmek, kaynakların tükendiği yerde de gemiyi terk etmek” anlayışı ile hazırlandığını görmek için çok üzücü ve hepimizi ümitsizliğe sevk eden bir durumdur.

Ekonomik sorunlarla mücadele etmenin tek yolu, turizm, yükseköğretim ve gayrımenkul sektörlerimize kamusal kaynaklarla destek olmaktır.

Umutlu olabilmek, işlerimize sarılabilmek için bu gerçekleri gören ve yansıtan bir bütçeye ihtiyacımız vardır.

Kamuoyuna saygı ile duyurulur.

Kıbrıs Türk Ticaret Odası

Bütün dünyada olduğu gibi Kuzey Kıbrıs’ta da Kovid-19 vaka sayıları hızlı bir tırmanışa geçmişken, gerek hasta sayısının artmasında, gerekse hastaneye yatışlarda aşısız kişilerin başı çekmekte olduğunun açıklanması da dikkat çekiyor.

Kuzey Kıbrıs gibi dış talebe bağımlı ülkelerde vaka sayılarının yükselmesi ve hastaneye yatış oranının artması, insan sağlığını olduğu kadar ekonomik hayatı da tehdit etmekte ve geçim kaynaklarını yok etmesi  bakımından da büyük önem taşımaktadır. Elbette öncelikle sağlığımıza önem vermek gerekiyor ama Mart-2020 tarihinden bu yana yaşadığımız süreç, ekonomimizi de korumak gerektiğini ve sağlık önlemlerini ekonomik hayatı öldürmeden uygulamak zorunda  olduğumuzu yeterince kanıtlamıştır.

Ülkemizde hala daha aşılanmamış veya “hatırlatma dozlarını” yaptırmamış kişilerin bulunması kabul edilemez. Vaka sayılarında artış yaşanan bütün ülkelerde, aşılanmanın önemi yeniden vurgulanmakta ve aşı olmayı reddeden kişilere karşı çeşitli müeyyideler gündeme getirilmiş bulunmaktadır. Bu bağlamda bütün yurttaşlarımızı aşılarını yapmaya, eksik aşılarını tamamlamaya ve hatırlatma dozlarını yapınmaya çağırırken, hükümetimizin ve gerekli olması halinde meclisimizin aşısız kişilere karşı alınabilecek müeyyideleri saptayıp yürürlüğe koyması gerektiğini vurgulamak isteriz.

Kovid-19 virüsüne karşı mücadele bitmemiştir, devam etmektedir. Bu süreçteki can kayıplarımızın sınırlı olması bir başarı olarak görülebilir ama ekonomik kayıplarımızı yerine koyamamamız halkımıza, özellikle de özel sektör işletmelerine ve çalışanlarına büyük sorunlar olarak geri dönmektedir. Kovid-19 mücadelesinde en önemli silahımız aşılanma ve maske-mesafe-hijyen kurallarına uymaktır. Ekonomik yıkım yaşamak istemiyorsak, aşılanmayı tamamlamak ve sağlık kurallarına uymak zorundayız. Halkımızı bu kurallara uymaya çağırırken, devlet yetkililerini bu amaca uygun uygulamaları gündeme getirmeye çağırır, bu mücadeleye gönüllü olarak katılan tüm yurttaşlarımıza sağlıklı günler ve başarılar dileriz.

E K O N O M İ K   Ö R G Ü T L E R   P L A T F O R M U

Kıbrıs Türk Ticaret Odası
Kıbrıs Türk Sanayi Odası
Kıbrıs Türk İnşaat Müteahhitleri Birliği
Kıbrıs Türk Otelciler Birliği

DENİZ: “BİLİNÇLİ POLİTİK MÜDAHALELER BÜYÜK ÖNEM ARZ ETMEKTEDİR”

Kıbrıs Türk Ticaret Odası tarafından hazırlanan Orta Vadeli Program Önerisi Taslağı, Cumhurbaşkanı Tatar’ın da katıldığı etkinlikle tartışılmaya başlandı. Açılış oturumunda konuşan KTTO Başkanı Turgay Deniz, ekonominin ciddi şekilde küçüldüğü dönemde “doğru, etkin ve sürdürülebilir politikalar” ortaya konulması gerektiğini vurguladı.

Bugün Arkın Colony Otel’de Cumhurbaşkanı Ersin Tatar, Başbakan Faiz Sucuoğlu ve ana muhalefet partisi CTP Genel Başkanı Tufan Erhürman ile çok sayıda bakan, siyasi parti başkanı, sivil toplum örgütü yöneticisi, bürokrat, akademisyen ve iş insanının katılımı ile tartışılmaya başlanan Orta Vadeli Program Önerisi Taslağı, önümüzdeki üç yıl süresince beş ana başlık altında toplanan hedeflere ulaşmak için yapılması öneriler faaliyetleri içeriyor.

“En öncelikli toplumsal ihtiyaç”

Etkinlik açılışında konuşan ve öneri taslağının sunumunu yapan Kıbrıs Türk Ticaret Odası Başkanı Turgay Deniz, KKTC ekonomisinin pandemiden oldukça olumsuz şekilde etkilendiğine vurgu yaparak, ekonominin sadece 2020 yılında %16,2 oranında küçüldüğüne dikkat çekti.  “Henüz güçlü bir toparlanma sağlamaya yönelik politikalar ortaya konmuş değildir” diyen Deniz, “Bu durum makroekonomik dengesizliklerin ve risklerin bertaraf edilmesi yönündeki beklentileri alabildiğine zayıflatmaktadır. Her zaman ama özellikle de böylesi zor dönemlerde doğru, etkin ve sürdürülebilir politikalar belirlenmesi gerekmektedir. Salgının olumsuz etkilerine karşı zaman kaybetmeksizin bilinçli politika müdahaleleri uygulanması ve bu sayede çöküşün önlenmesi büyük önem arz etmektedir” diyerek yapılan çalışmanın önemini anlattı.

KTTO Başkanı Turgay Deniz, KKTC ekonomisinin pandemi döneminde yaşanan tecrübeler ışığında, pandemi sonrası yeni ekonomik düzene hazırlanmasının ve uyum sağlamasının “en öncelikli toplumsal ihtiyaç” olduğunun altını çizerek, hazırlanan program önerisinin amacının “bu ihtiyacın karşılanmasına yönelik somut önerilerle kamuoyu oluşturmak ve konunun önemini kamuoyuna mal etmek” olduğunu duyurdu.

Toplumsal mutabakatın önemi

Konuşmasından sonra program önerisinin sunumunu yapan ve hazırladıkları program önerisinin 5 ana eksen üzerine inşa edilmiş olduğunu ve 16 dönüşüm alanı belirlediğini anlatan Oda Başkanı, “Dönüşüm Alanları, kapsayıcı ve tam bir ekonomik toparlanmanın sağlanması için en çok ihtiyaç duyulan ve öncelikli konularda mevcut durum analiz edilerek belirlenen hedef ve bu hedeflere yönelik faaliyetlere dayandırılmıştır” dedi.

Oda Başkanı Deniz, “Geleceğimizi doğrudan ilgilendiren böylesi önemli bir konuda siyasi partilerimizin de katkılarıyla azami düzeyde toplumsal bir mutabakat ortamı oluşmasını arzulamakta olduklarını” belirterek bugün düzenlenen etkinlikle tartışılmaya başlanan Orta Vadeli Program Önerisi Taslağı, daha sonra siyasi parti temsilcileri ile de ele alınacak ve son şekline kavuşacağını duyurdu.

Orta Vadeli Program Önerisi Taslağı, açılış oturumundan sonra düzenlenecek üç ayrı panel ile tartışılmaya devam edecek. Bu panellerden elde edilecek sonuçlarla yeniden şekillendirilecek olan öneri daha sonra siyasi partilerle birlikte ele alınacak ve son şekline kavuşturulacak.

Kıbrıs Türk Ticaret Odası tarafından hazırlanan ve üç yıl süresince yapılması önerilen eylemleri de içeren Orta Vadeli Program Önerisi Taslağı, bugün ele alınıyor. Bugün Akın Colony Otel’de düzenlenen etkinlikle tartışılmaya başlanan program önerisi taslağı ile ilgili tartışmaların ilk etabına Cumhurbaşkanı Ersin Tatar, Başbakan Faiz Sucuoğlu ve ana muhalefet partisi CTP Genel Başkanı Tufan Erhürman, bakanlar, siyasi parti başkanları ve üst düzey bürokratların  katıldı.

Bugünkü etkinliğin sabah oturumu program önerisi taslağı Kıbrıs Türk Ticaret Odası Başkanı Turgay Deniz tarafından yapıldı.

Kıbrıs Türk Ticaret Odası tarafından hazırlanan Orta Vadeli Program Önerisi, KKTC’deki plan eksikliğini gidermeyi amaçlıyor. Bütün dünyayı etkisi altına alan Kovid-19 salgını sonrasında ekonomiyi ve sosyal hayatı yeniden şekillendirmek ihtiyacına karşılık KKTC’de siyasi istikrarsızlıktan kaynaklanan plansızlığı gidermeyi amaçlayan Orta Vadeli Program Önerisi, esas olarak beş ana başlık altında çeşitli uygulamalar yapılmasını ve KKTC’nin ileri taşınmasını öngörüyor.

Kıbrıs Türk Ticaret Odası tarafından uzmanların katkıları ile hazırlanan ve “taslak” olarak nitelenen Orta Vadeli Program Önerisi, bugünkü tartışmalardan sonra yeniden şekillendirilecek ve resmi makamlar ile siyasi partilere sunulacak. Program önerisinin son şekli kamuoyu ile de paylaşılacak.