İhaleye 45 dolarlık teklif veren firmaya  75 dolara taşıma yaptırılması izah edilemez

KIB-TEK BİLEREK VE AÇIKÇA SOYULUYOR

Kıbrıs Türk Elektrik Kurumu’nun ihtiyacı olan akaryakıtın temin edilmesi ile ilgili ihale sürecinde hiçbir ticari yaklaşımla izah edilemeyecek ve anlaşılamayacak gelişmeler yaşanıyor. Bir süre önce açılan ihaleye 45 dolar/ton olarak taşıma teklifi veren firmaya, ihale iptal edildikten sonra taşıdığı yakıt için ton başına 75 dolar ödenmesi, izaha muhtaçtır ve “açık bir soygun” görünümündedir.

Mali kaynak yetersizliği gerekçesi ile elektrik şebekesine yatırım yapmaktan kaçınan, Ağırdağ yangını örneğinde olduğu gibi çeşitli çevre felaketlerine neden olan, yolların içinde kalmış elektrik direklerinin yerlerini bile değiştiremeyen ve sayaç bile alamayan; üretim kapasitesini artırması zaten konuşulmayan Kıb-Tek’in her yakıt alımında milyonlarca dolar zarara uğratılması artık tahammül sınırlarını aşmış, açık bir soygun halini almıştır. Kıb-Tek’in akaryakıt ihalesine katılan ve ton başına 45 dolar taşıma ücreti teklif eden firmaya yapılan ton başına 30 dolarlık fazladan ödemenin Mali Polis tarafından derhal araştırma konusu yapılması ve bu durumun bütün kamuoyu önünde açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.

Böyle bir alımın hesabını sormak, ilgili bütün kurumların ve Kıb-Tek üzerinde yönetim yetkisi olanların sorumluluğundadır. Bu sorumluluğun yerine getirilmemesi halinde asıl hesap vermesi gerekenler, bu alımın hesabını sormayanlar olacaktır.

Kamuoyuna saygı ile duyurulur.

Sayın Üyemiz,

Çalışanların sigorta primi kapsamında işveren hisse miktarına yönelik destek ile ilgili düzenleme Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

Söz konusu düzenleme aşağıda özetlenmiştir.

Destek Süresi

Eylül 2022 – Aralık 2022

Destek Oranı

İşveren hisse miktarının %50’si

Önkoşul

İşverenlerin prim desteğinden faydalanabilmesi için, işyeri sicil bazında tüm çalışanlarına ait tüm prim borçlarını ödemiş olması veya prim borcunu yapılandırmış ve bu yapılandırma kurallarına uyması ve işverenin bu kararnamenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 31 Aralık 2022 tarihine kadar, İş Yasası’nın 15’inci maddesi altında verilen duruşlar veya çalışanın yurtdışına çıktığını belgelemesi hallerinde verilen duruşlar hariç, çalışanlarını durdurmaması koşuldur. Bu süre içinde çalışanını durdurması halinde, durdurduğu tarihten itibaren (duruş ayı dahil) prim desteğinden yararlanamaz.

Hesaplanan çalışana ait prim tutarına ilaveten, işveren hisse miktarının %50’sini prime esas kazanç tutarı üzerinden kesip, en geç ilgili ayı takip eden ayın 15’ine kadar ödenmesi koşuldur.

Kapsam Dışı Olanlar

Devlet Bütçesinden, kendi özel yasalarına göre faaliyet gösteren bağımsız kuruluşlar

Diğer kamu kurum ve kuruluşlar

Özerk bütçelerden veya katma bütçeler ile döner sermayeli iş yerleri

Yabancı devletlere ait kamu kurum ve kuruluş niteliğindeki iş yerleri

Devletin en az %10 hissesinin olduğu kuruluşlar

Devletin yönetiminde ve denetiminde olan kuruluşlar

Eczaneler, ecza depoları, medikalciler

Benzinciler ve gazcılar

Bankalar, sigorta şirketleri, döviz büroları, finans şirketleri

Bet ofisleri, casinolar, gece kulüpleri

Üniversiteler, ilköğretim ve orta öğretim kurumları

Laboratuvarlar, hastaneler, klinikler ve veteriner klinikleri

GSM operatörleri ve internet sağlayıcıları

Kooperatifler ve bunlara bağlı işletmeler

Ev hizmetlerinde çalışanlar

Yerel İşgücü İstihdamının Desteklenmesi Tüzüğü uyarınca tam sosyal güvenlik desteği alan basın kuruluşları

Desteğin Sosyal Sigortalar Yasası kapsamındaki düzenlemesi için lütfen tıklayınız.

Desteğin Sosyal Güvenlik Yasası kapsamındaki düzenlemesi için lütfen tıklayınız.

Bilginize sunulur.

Saygılarımla,
Dr. Nilay Onbaşı Üresin
Ekonomi Bölüm Sorumlusu

YANGINLARIN BAŞLICA NEDENİ,

KAMU YÖNETİMİNİN YETERSİZLİĞİDİR

‘YANARAK YOK OLMAK İSTEMİYORUZ’

Geçtiğimiz Cuma gecesi, Ağırdağ gibi merkezi ve güzide bir köyümüzde adete gözümüzün önünde yaşanan orman yangını hepimizi derinden üzmüş ama üzdüğü kadar da düşündürmüş olmalıdır.

Her yangından sonra yangının nedenleri üzerinde sonucu belirsiz bir tartışma başlamakta, yeni bir yangına kadar bu tartışma da unutulup gitmektedir. İnsanlarımızın canının ve malının çok ciddi bir tehdit altında olduğunu kanıtlamış olan Ağırdağ yangını, yangınların en önemli nedeninin “kamusal yatırımların ve hizmetlerin yetersizliği” olduğunu ortaya çıkarmıştır. Orman alanlarından geçen elektrik kablolarının varlığı, kuru ot temizliğinin zamanında yapılmaması, yangına müdahale için yeterli bir gücün ve haberleşme ağının oluşturulmamış olması veya bütün bu konularda alındığı belirtilen önlemlerin başka kamusal görevler gibi “göstermelik” durumda kalması, yangınların ve yangınlara zamanında müdahale edilememesinin başlıca nedenidir.

Herhangi bir devlet dairesinde yaşanan sorunların bu alanda da yaşandığının, yetersiz kalan araç-gerecin kullanılması konusunda bile etkin olunamadığının gözlemlenmesi için büyük bir dikkat harcamaya gerek yoktur. Bir devlet dairesinde çöken bilgisayar sisteminin yurttaşların öfkesine neden olmasını geçiştiriyor olsak bile yangınların ülkemizi adeta küle dönüştürmekte olmasına seyirci kalamayız. Ne yazık ki KKTC’de kamusal sistem çok ciddi bir çöküş yaşamakta ve tükettiği kaynağın karşılığını verememektedir. KKTC kamu sistemi, bir bütün olarak yapılan istihdamların ve harcanan kaynağın karşılığını verecek şekilde düzenlenmelidir. Kamusal hizmetlerin “etkinlik” ilkesine bağlı olarak yeniden düzenlenmemesi durumda yangınların artması ve zararların büyümesi; elektrik sisteminin çökmesi; okulların ve hastanelerin çürümeye devam etmesi; yurttaşların devletlerine yabancılaşması ve sonuçta KKTC’nin bir enkaza dönüşmesi kaçınılmaz olacaktır.

Kıbrıs Türk Ticaret Odası, yıllardan beri “kamu reformu” vurgusu yaparken, gerçekte tam olarak bu yetersizliğe işaret etmekte ve kamusal hizmetlerin kalitesi ile verimliliğinin yükselebilmesi için vergi gelirleri başta olmak üzere bütün kamusal kaynakların yerinde ve etkin bir şekilde kullanılması gerektiğine dikkat çekmeye çalışmaktadır. Ne yazık ki bu çağrılara yeterince yanıt verilmemiş ve kamu reformu konusunda ciddi adımlar atılmamıştır. Bugün gelinen aşamada böyle bir reformu gerçekleştirmek konusunda fazla zamanımız kalmadığı da açıktır.

Kamuoyuna saygı ile duyurulur.

Ahmet Kaptan’ın sorularını yanıtlayan Deniz’in konuşmalarından kısa konu başlıkları şöyle:

 ‘KENDİ AYAKLARI ÜZERİNDE DURAN BİR YAPIYA KAVUŞMAK İSTİYORSAK, ÖNCE TASARUFFU ÖĞRENMEMİZ GEREKİYOR’

Topladığımız vergi ve harçlarla ancak kamu giderlerini karşılayabiliyoruz. Bunun dışında ülkeye yapılan herşey Türkiye’nin yardımıyla yapılıyor. Ülkemizde yaratılan müşavirler ordusu var. Biz bunlara harcadığımız parayla kaç tane külliye kaç tane hastane kaç tane okul yaparız!’

İHALELERDE ŞEFFAFLIK İSTİYORUZ. DEVLETİ ZARARA UĞRATANLAR GÜNEŞ YÜZÜ GÖRMEMELİDİR.

Elektrik konusunda bu dönem Kıbrıs Türk Ticaret Odası olarak aktif çalışacağız. İhalelsiz alımlarım tamamen karşısındayız. Şeffaflık ve eşitlikten yanayız. Gerekirse mahkemeye başvuracağız.  Devletin parasını zarara uğratanlar güneş yüzü görmemelidir. Yolsuzluk, rüşvet algısı toplumun devlete olan inancını zedelemektedir.

‘GEREKİRSE DAVAYI İŞ DÜNYASI ADINA TİCARET ODASI AÇACAKTIR’

Şu anda iş dünyası ayaktadır. İş dünyası için 25 Aralık tarihi önemli bir tarihtir çünkü yeni yılın son haftasıdır. Alışverişin yapılacağı son haftadır. Güney tatildir ve alışveriş, yeme-içme için Kuzey’i tercih edeceği gündür. Ekonomiye katkı koyacaktır. Siz böyle bir güne seçim tarihi koyuyorsunuz. Sanki de bu ülkede özel sektör yoktur. Bu tarih değiştirilmezse belki de bu sefer davayı  iş dünyası adına Ticaret Odası açacaktır.

‘KÜLLİYE VEYA DEĞİL NE YAPILIRSA YAPILSIN BİZİM KURUMLARIMIZ TARAFINDAN ONAYLANMASI GEREKMEKTEDİR’

Bu ülkede biz bir cumhuriyetsek bir devletsek yapılacak olan her türlü binanın bizim yetkili kurumlarımız tarafından onaylanması gerekir. Külliye veya değil ne isterse yapılsın. Bu ülkenin belli otoriteleri vardır ve eğer bu ülkenin  otoriteleri de varsa bunu bypass etmemek gerekmektedir.

‘DEVLET KURUMLARI PLANLAMA YAPMAK YERİNE KARGAŞA YARATIYORLAR’

Gazimağusa ile İskele Bölgesi arasındaki gelişme ve imar faaliyetleri, kamu yönetiminin yetersizlikleri nedeniyle yeni bir karmaşaya dönüşmüş; bu alanda çalışan iş insanlarını ve bölge halkını iş yapamaz, mülklerini değerlendiremez duruma düşürmüştür.

Pek çok platformda, farklı pek çok kişi ve kurum tarafından sıkça ifade edildiği üzere, Kuzey Kıbrıs’ın başlıca gelişme alanlarından biri gayrimenkul sektörüdür. Dünyanın farklı yerlerinden adamıza gelip yaşamak isteyen insanlar için konut yaparak pazarlamak ve Covid-19 salgını sonrasında gelişen pazarlama araçlarından yararlanarak bu konutları turizm amaçlı olarak değerlendirmek Kuzey Kıbrıs’ın ekonomik gelişmesinde yeni açılımlar yapmamıza olanak vermektedir. Ne yazık ki bu açılımlar, kamu yönetiminden kaynaklanan kargaşa nedeniyle yapılamamakta yatırımcılar ve konut alan yabancılar adeta bir tehdit altında tutulmaktadır. Gazimağusa-Yeni Boğaziçi-İskele gelişme bölgesi olarak tanımlanan bölgede dört yıldan beri sürdürülmekte olan ve Odamızın da çeşitli vesilelerle katkı koymaya çalıştığı imar planı bir türlü sonuçlandırılamamış; bölgenin planlı olarak gelişmesi, imar faaliyetlerini yasaklamak anlamı taşıyan emirnamelerle baskı altına alınmış ve nihayetinde sorun, mahkeme kararları ile içinden çıkılamaz bir hale getirilmiştir.

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, her çalışma veya kararın mahkemeye taşındığı; hiçbir kamusal uygulama veya planlamanın yapılamadığı garip bir ülke haline dönüştürülmüştür. Bu ortamdan kurtulmadan ilerleyemeyeceğimiz âşikardır. Bundan kurtulmanın yolunu “uzlaşma” olarak öngörüyor olsak bile, uzlaşmanın da ancak ve ancak “hukuka ve farklı görüşlere saygı” ile sağlanabileceğini vurgulamak istiyoruz.

Biliyoruz ki bahse konu bölgemizde binlerce konut, izin süreçleri bu karmaşa nedeniyle tam anlamı ile sonuçlandırılamadan tamamlanmış ve hatta satılmıştır. Bu karmaşanın devam etmesi, sorunları büyütmekten başka bir sonuç doğurmayacak; ülkemiz bir potansiyelini daha bu şekilde yitirmiş olacaktır. Belirtildiği şekilde, hukuka ve ülkenin gelişme perspektifine saygı temelinde sağlanacak bir uzlaşı, bu süreci en az zarar ile atlatmamızın tek yolu olarak görülmektedir. Bu aşamada önerimiz, Başbakan Sayın Üstel’in ilgili bütün tarafları bir masa etrafında toplayarak uzlaşı yollarını araması olacaktır. Kamuoyuna saygı ile duyurulur.